Tuż za granicą z Estonią, na terytorium Rosji, stoi bardzo widoczny znak z prostym napisem: „Rosja nie zna granic”. To typowo rosyjska, samouwielbiająca się brawura, mająca na celu zastraszenie mniejszego narodu, który twardo stoi po stronie Ukrainy w trwającej wojnie z Rosją; wojnie, w której Rosja jasno dała do zrozumienia, że nie szanuje granic suwerennych państw. Stanowi on ostrzeżenie dla każdego państwa w jej pobliżu – państw bałtyckich, Finlandii, Polski, Słowacji, Węgier, Rumunii, Mołdawii, Kazachstanu, Azerbejdżanu, Armenii i Gruzji.

Narastający niepokój ogarnął Europę również od wewnątrz w postaci prawicowych nastrojów populistycznych, wyrażanych w szczególności w niektórych krajach Europy Wschodniej. Przykładem są Węgry, członek Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego (NATO) i Unii Europejskiej (UE), gdzie nieliberalne rządy ustąpiły miejsca de facto autorytarnym rządom i zdryfowały do obozu pro-Putina. Pomimo doświadczenia spustoszeń spowodowanych agresją sąsiednich reżimów autorytarnych, zwłaszcza nazistowskich Niemiec i sowieckiej Rosji, rządzący reżim polityczny Węgier wybrał drogę, która zbliża jego kraj do zbrodniczego reżimu, który ponownie zagraża dobrobytowi kontynentu. Wydaje się, że ludzkość rzeczywiście nie jest w stanie nauczyć kolejnych pokoleń o krzywdzie wyrządzanej przez autorytarne przywództwo, decydując się postępować według własnych zasad, a nie według dominującej mądrości w rządzeniu. Przywodzi to na myśl zbyt często powtarzane powiedzenie: „ Nie powinno do tego dojść… a jednak pozwoliliśmy na to ” .
Prawicowa ideologia populistyczna, poza konserwatyzmem społecznym i finansowym, utożsamia się z neonacjonalizmem. Skłania się ku restrykcyjnej polityce imigracyjnej i wykorzystuje rodzime akcenty religijne i kulturowe, aby wzmocnić swoją populistyczną platformę, która często promuje nadgorliwą potrzebę czystości rasowej. Ruch zyskuje poparcie poprzez retorykę antyestablishmentową, sztucznie kreowane nastroje antyelitarne i sprzeciw wobec wpływów zewnętrznych. Skrzydło ekstremistyczne wykorzystuje dezinformację publiczną, aby wspierać swój program i podważać demokratyczny rząd, dążąc do wzbudzenia nieufności do jego instytucji. Niebezpieczeństwo pojawia się, gdy ruch zdobywa władzę i przekształca się w reżim autorytarny, czyniąc to albo od samego początku w odpowiedzi na sztucznie wykreowane zagrożenie, jak w przypadku podpalenia Reichstagu w nazistowskich Niemczech w 1933 roku, albo metodycznie, jak w nieliberalnej demokracji, która stopniowo podważa ugruntowane instytucje, mające na celu ograniczenie niewłaściwego wykorzystania takiej władzy.
Metody są znane. Wiadomości i opinie publiczne są ograniczone do mediów państwowych i wiarygodnych źródeł, publicznych lub prywatnych, zaangażowanych we wspieranie propagandy rządowej. Sądownictwo jest podporządkowane poprzez mianowanie lojalistów partyjnych. Władza ustawodawcza rządu jest osłabiana poprzez ograniczanie liczby mandatów, a jednocześnie obsadzanie pozostałych członków partii rządzącej poprzez nadużycia wyborcze. Organizacja bezpieczeństwa państwa zostaje przekształcona i przekształcona w instrument służący potrzebom władzy wykonawczej, a nie w agencję dbającą o dobro publiczne i narodowe. Wreszcie, najwyższa władza zostaje przyznana wysoce scentralizowanej władzy wykonawczej poprzez reformę konstytucyjną, ustanawiając tym samym prawną atrybucję.
Węgierski Viktor Orbán jest intrygującym przykładem transformacji politycznej, gdy okoliczności wymuszają zmiany platformy politycznej, aby lepiej dostosować ją do dążenia do władzy. To właśnie wola władzy zbyt często góruje nad pragnieniem służenia, zastępując je pragnieniem bycia obsługiwanym. Kiedy władza ta staje się absolutna, szybko podważa fundamenty właściwego rządzenia, a wraz z nimi dobrobyt społeczeństwa. Historia XX wiekudostarcza nam licznych przykładów, które to potwierdzają – od Mussoliniego, Stalina, Tojo i Hitlera, przez Mao Zedonga, Pol Pota, Idi Amina, aż po Władimira Putina w nowym tysiącleciu.
Orbán pojawił się na scenie politycznej w 1989 roku jako członek Fideszu („Sojuszu Młodych Demokratów”), antykomunistycznej liberalnej organizacji studenckiej, gdy kraj był jeszcze pod sowieckim jarzmem jako państwo Układu Warszawskiego. Buntownicze przemówienie wzywające wojska radzieckie do opuszczenia kraju w ramach apelu o większe samostanowienie zwróciło uwagę opinii publicznej na Orbána. W 1992 roku został wiceprzewodniczącym Międzynarodówki Liberalnej, globalnej organizacji liberalnych partii politycznych założonej w 1947 roku. W 1993 roku awansował na prezydenta Fideszu i w latach 1994-1998 przewodniczył Komitetowi ds. Integracji Europejskiej. Orbán w tym czasie dążył do zacieśnienia więzi z Zachodem, starając się oddalić od represyjnej rosyjskiej strefy wpływów. W 1996 roku został przewodniczącym Węgierskiego Komitetu Narodowego Nowej Inicjatywy Atlantyckiej (NAI), organizacji działającej w ramach American Enterprise Institute i zaangażowanej w umacnianie demokracji po obu stronach Atlantyku.
Wybory parlamentarne w 1994 roku na Węgrzech po rozpadzie Związku Radzieckiego okazały się punktem zwrotnym dla demokratycznej partii Orbána, kiedy zajęły trzecie miejsce, a do władzy powróciła. Wynik ten skłonił Orbána i Fidesz do przyjęcia bardziej centrowej, prawicowo-konserwatywnej platformy. Nieufność do socjalistycznego rządu Horna, spowodowana niepopularnymi reformami fiskalnymi i emerytalnymi, przyniosła Fideszowi sukces w wyborach w 1998 roku. Zdobywszy zaledwie 148 z 386 miejsc w Zgromadzeniu Narodowym, Fidesz połączył się z Niezależną Partią Drobnych Rolników, która zdobyła 48 miejsc, oraz Węgierskim Forum Demokratycznym z 17 miejscami, tworząc większościowy rząd koalicyjny.
Pod rządami Orbána, przy braku realnego porozumienia partyjnego, nastąpiły zmiany administracyjne, które doprowadziły do ograniczenia liczby posiedzeń Zgromadzenia Narodowego, organu ustawodawczego kraju. Stało się tak pomimo oskarżeń, że posunięcie to osłabiłoby skuteczność legislacyjną parlamentu i jego nadzór nad działaniami rządu. Poza tym,
Orbán skonsolidował większą władzę w ramach urzędu premiera i podjął próbę zastąpienia procedury parlamentarnej wymagającej większości dwóch trzecich głosów procedurą wymagającą zwykłej większości. Ta ostatnia została uchylona przez Trybunał Konstytucyjny. W krótkim czasie biurokracja uległa upolitycznieniu, co doprowadziło do większej centralizacji kontroli i mianowania partyjnych lojalnych członków na kluczowe stanowiska administracyjne. Wczesne oznaki intencji Orbána w rządzie i jego zamiłowania do władzy wykonawczej ujawniły się już na przełomie tysiącleci.
W 1999 roku Węgry wraz z Polską i Czechami przystąpiły do NATO. W 2000 roku Fidesz zerwał z Międzynarodówką Liberalną i dołączył do Europejskiej Partii Ludowej (EPP), ponadnarodowej centroprawicowej partii politycznej założonej w 1976 roku, która w 1999 roku stała się największą partią w Parlamencie Europejskim. W międzyczasie w rządzie Fideszu wybuchały drobne skandale związane z korupcją związaną z kontraktem wojskowym i wątpliwymi praktykami biznesowymi, które doprowadziły do rozpadu koalicji rządzącej. Rząd Orbána został również oskarżony o wykorzystywanie kontroli nad Krajową Radą Radia i Telewizji do promowania swojego programu politycznego i zastraszania niezależnych nadawców. Do wyborów w 2002 rokukoalicja kierowana przez Fidesz została wyprzedzona przez MSZP, która wówczas miała jeszcze wystarczające wpływy w mediach. MSZP utrzymała rządy koalicyjne również w kolejnych wyborach w 2006 roku.
W referendum krajowym w 2003 roku, przeprowadzonym przez rząd MSZP, Węgry uzyskały członkostwo w UE w następnym roku, ostatecznie kończąc integrację ze wspólnotą europejską zarówno pod względem gospodarczym, jak i militarnym. W 2003 roku Fidesz sprzymierzył się z prawicową, konserwatywną Partią Chrześcijańsko-Demokratyczną (Kereszténydemokrata Néppárt; KDNP) , tworząc Fidesz-KDNP, który lepiej odpowiadał zrewidowanemu programowi partii. W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2004 roku Fidesz-KDNP zdobył 47,4% głosów , a 12 jego kandydatów zostało wybranych do Parlamentu Europejskiego (PE), co świadczy o jego odporności na Węgrzech.

Przełomowy moment geopolityczny w europejskim krajobrazie nastąpił, gdy w Deklaracji Szczytu NATO w Bukareszcie w 2008 roku ogłoszono, że zarówno Gruzja, jak i Ukraina będą brane pod uwagę jako kandydatki do członkostwa. Sprawa ta zaniepokoiła Władimira Putina i skłoniła Rosję do interwencji w Gruzji w tym samym roku. Wojna rosyjsko-gruzińska wybuchła, gdy Rosja nawiązała bezpośrednie stosunki z separatystycznymi przywódcami w samozwańczych niepodległych republikach Abchazji i Osetii Południowej w Gruzji, które nie zostały uznane za niezależne przez społeczność międzynarodową. Orbán potępił rosyjską agresję, choć wkrótce potem jego stosunek do Rosji i Wschodu uległ znaczącej zmianie, pozostawiając wielu z zagadką stojącą za tą transformacją.
Globalny kryzys finansowy z 2008 roku, który wybuchł w Stanach Zjednoczonych (USA), zmienił krajobraz geopolityczny, wzbudzając wątpliwości co do stabilności finansowej Zachodu i skłonił niektórych, takich jak Orbán, do zwrócenia się ku Wschodowi, a w szczególności Rosji. W tamtym czasie doradca ekonomiczny Orbána, György Matolcsy, miał przekonać go, że globalny kryzys finansowy z 2008 roku doprowadzi do przesunięcia się światowej gospodarki z Zachodu na Wschód. Przed kryzysem w 2008 roku rosyjski produkt krajowy brutto (PKB) wzrósł o 6,4% w 2006 roku, a następnie w 2007 roku osiągnął najwyższy wzrost procentowy na poziomie 8,1% od upadku Związku Radzieckiego w 1991 roku, a następnie wzrósł o kolejne 5,2% w 2008 roku.
Orbán wydawał się szczególnie zauroczony kontrolą Putina nad elitą biznesową swojego kraju. Pod koniec 2009 roku, tuż przed zbliżającymi się wyborami parlamentarnymi na Węgrzech, udał się do Rosji i Chin, aby spotkać się odpowiednio z Putinem i Jinpingiem. Został przez nich ciepło przyjęty, mimo że był wówczas jedynie liderem opozycji.
W tym miejscu należy cofnąć się o krok, aby zwrócić uwagę na incydent, który miał miejsce w 1994 roku na postsowieckich Węgrzech, gdy Fidesz dążył do większego znaczenia na arenie politycznej. Wydarzenie to mogło być początkiem serii wydarzeń, które miały wpływ na postawę Orbána wobec Rosji w 2008 roku. Znany rosyjski mafiozo i wpływowy polityk, Symeon Mogilewicz, zorganizował dostawę dużej sumy pieniędzy agentowi w Budapeszcie. Pośrednikiem odpowiedzialnym za przelew był członek siatki Mogilewicza, a sam Dietmar Clodo, podejrzany o handel bronią i narkotykami. Nagranie wideo z dostawy gotówki do rąk Viktora Orbána zostało zarejestrowane bez wiedzy właściciela w zamkniętym pomieszczeniu i przekazane Mogilewiczowi do przechowania. Jak to zwykle bywa w takich kręgach, posiadanie tego rodzaju rzeczy mogłoby być uznane za przydatne, gdyby właściciel potrzebował go jako dźwigni do wyrwania się z jeszcze nieznanej, niepewnej sytuacji.
Tak więc w 2008 roku doszło do takiej właśnie sytuacji, gdy Mogilewicz znalazł się w poważnych tarapatach prawnych, oskarżony w Rosji o unikanie płacenia podatków. W zamian za wolność miał przekazać kompromitujące nagranie wideo Federalnej Służbie Bezpieczeństwa (FSB), a tym samym Putinowi. Pomimo ujawnionych szczegółów, incydent ten wciąż wymaga potwierdzenia w niedostępnych obecnie dowodach archiwalnych FSB. Poza tym na Zachodzie udostępniono oświadczenie podpisane przez Clodo, potwierdzające przekazanie gotówki
Znaczenie informacji, które uwikłałyby Orbána w układ transakcyjny z rosyjską mafią, wydaje się być być może tylko jednym z wielu słabych punktów rzekomo udokumentowanych przez rosyjski wywiad i pozostających w dyspozycji Putina. Inne zdają się demaskować Orbána i jego teścia, Istvána Levaia, jako informatorów węgierskiego bezpieczeństwa państwa, gdy Węgry znajdowały się pod wpływem sowieckim. Ogólnie rzecz biorąc, istnienie takich kompromitujących informacji wywiadowczych w rękach Putina stanowi problem dla Orbána, biorąc pod uwagę sojusz jego reżimu z Rosją, który nastąpił dość gwałtownie w latach 2008-2009. Tę serię wydarzeń należy rozpatrywać w pełnym kontekście innych znaczących wydarzeń, które miały wówczas charakter przejściowy i mogły wpłynąć na przesunięcie na wschód.
W czasie wyborów w 2010 roku węgierska opinia publiczna była już zmęczona rządem kierowanym przez MSZP i jego premierem Ferencem Gyurcsányem, który zrezygnował w 2009 roku w związku ze skandalem związanym z niewłaściwym zarządzaniem gospodarką kraju. Fidesz-KDNP Orbána powrócił do władzy, zdobywając konstytucyjną większość w parlamencie. Jego „kampania nienawiści” z 2010 roku, jak ją nazwano, miała niewiele wspólnego z programem politycznym, lecz charakteryzowała się ksenofobiczną retoryką wobec imigrantów, rasistowskimi obelgami, homofobicznymi hasłami i wezwaniami do przywrócenia kary śmierci – cechami, które poruszyły nastroje społeczne. Od początku swoich rządów Orbán unikał polityki gospodarczej UE i zajmował stanowiska preferowane przez węgierskie kręgi nacjonalistyczne, od dawna żywiące niechęć do Europy za wdrażanie traktatu z Trianon z 1920 roku, który zakończył działania wojenne między Węgrami a aliantami po I wojnie światowej.
Traktat ten znacznie zmniejszył przedwojenne terytorium Węgier, oddając Słowację i Ruś Czechosłowacji, Chorwację nowo utworzonemu Królestwu Serbów, Chorwatów i Słoweńców, które w 1929 r. stało się Jugosławią, a Siedmiogród Rumunii, co wywołało nastroje irredentystyczne wśród wielu nacjonalistów.

To właśnie w drugiej kadencji Orbán ogłosił zamiar nie tylko zaniechania wdrażania zachodniej ideologii gospodarczej, ale także naśladowania i rozwijania więzi z Rosją, Turcją i Chinami. Nowy plan gospodarczy zakładał redukcję deficytu budżetowego poprzez opodatkowanie i restrukturyzację systemu emerytalnego. Wprowadzono podatek bankowy od aktywów ogółem i przeprowadzono znaczną nacjonalizację sektora bankowego, aby zmniejszyć zależność od banków zagranicznych. Takie banki państwowe w rządzie zdominowanym politycznie miały jednak możliwość kierowania pożyczek do podmiotów faworyzowanych przez reżim. Podobnie, strategiczne aktywa, takie jak ropa naftowa, miały zostać nacjonalizowane , a następnie przekazywane preferowanym podmiotom prywatnym. W niektórych sektorach powstały monopole państwowe, co osłabiło konkurencję, na przykład poprzez stworzenie nowej sieci sklepów tytoniowych, która umożliwiłaby rozwój firm rodzinnych. Jak można było się spodziewać, lojalni wobec partii Fidesz-KDNP otrzymali preferencyjne koncesje na tytoń , a osoby związane z opozycją zostały wyraźnie wykluczone z rozpatrywania wniosków. Wprowadzono program „Funding for Growth Scheme” (FGS), który ma zapewnić rządowe kredyty mające na celu złagodzenie skumulowanego zadłużenia małych przedsiębiorstw, powstałego w wyniku recesji w 2008 r.
Nastąpił wzrost gospodarczy, który osiągnął 3,5% wzrost PKB w pierwszym kwartale 2014 roku, wraz ze znaczną redukcją deficytu budżetowego poniżej 3% PKB do 2013 roku, co było najniższym wynikiem w historii Węgier po upadku komunizmu. Kolejne zwycięstwo wyborcze w 2014 roku dało Orbánowi dodatkowy mandat polityczny do kontynuowania polityki gospodarczej , rozszerzając system FGS o częściowe przejęcie ryzyka kredytowego przez bank centralny i udzielając pomocy finansowej gospodarstwom domowym znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej. Programy robót publicznych stworzyły możliwości zatrudnienia dla pracowników o niższym wykształceniu.
Dalszy trend w kierunku Rosji stał się widoczny dzięki znaczącemu partnerstwu strategicznemu w rozbudowie elektrowni jądrowej, na którą Rosja udzieliła pożyczki w wysokości 13,9 mld dolarów, co stanowiło 12% PKB Węgier. Elektrownia z czterema reaktorami miałaby pokryć 40% zapotrzebowania Węgier na energię elektryczną. Umowa z 2022 roku przewiduje budowę dwóch nowych reaktorów na Węgrzech. Dostawy gazu ziemnego z Rosji do południowo-wschodniej Europy, w tym na Węgry, odbywają się nowo wybudowanym gazociągiem TurkStream , który omija Ukrainę, uniemożliwiając jej pobieranie opłat tranzytowych, które wcześniej naliczano za przesył gazociągiem już działającym. Obecnie Węgry obawiają się uzależnienia od Rosji w zakresie dostaw paliw kopalnych i wsparcia technologicznego dla przemysłu jądrowego.
Dzięki nowo ustanowionej i przedłużonej władzy ustawodawczej w kolejnych cyklach wyborczych oraz sukcesom w wyborach w 2014, 2018 i 2022 roku, Orbán zmienił konstytucję kraju na swoją korzyść i znacząco zmniejszył liczbę miejsc w parlamencie, aby zapewnić utrzymanie przez swoją partię kwalifikowanej większości kwalifikowanej, podobnie jak miało to miejsce w Rosji Putina. Antysemityzm wkradł się do bieżącej retoryki politycznej wraz ze sprzeciwem wobec zachodnioeuropejskiej „propagandy” lesbijek, gejów, osób biseksualnych, transpłciowych i queer (LGBTQ) oraz ksenofobicznym nastawieniem do imigrantów. Zasłużył sobie również na miano „drapieżnika wolności prasy” za represyjne podejście do niezależnych mediów, budując państwowe imperium medialne wrażliwe na „prawdę” interpretowaną przez partię. Kontrola nad 80% węgierskich mediów znajduje się w rękach partii rządzącej, podczas gdy inne prywatne media zostały całkowicie uciszone. Rozpowszechnianie jakichkolwiek „fałszywych” informacji jest kryminalizowane, a niezależni dziennikarze są podsłuchiwani i nękani.
Poza sprzeciwem Orbána wobec udzielenia pomocy Ukrainie, odmową podporządkowania się sankcjom UE wobec Rosji i otwartym poparciem dla uzasadnienia przez Putina nielegalnej inwazji na suwerenne państwo, Orbán przyczynił się do trwającego w Europie problemu migracyjnego, promując napływ nielegalnych migrantów z Węgier na sąsiednie terytoria Ukrainy i Serbii. Wywoływanie kryzysów granicznych poprzez ułatwianie masowej migracji ludności z obszarów ogarniętych konfliktami do Europy i Stanów Zjednoczonych jest jednym z ulubionych schematów wojny hybrydowej Putina, mającej na celu destabilizację państw poprzez tworzenie niezgody społecznej. Tak było w przypadku, gdy jego inna regionalna marionetka, Aleksander Łukaszenka z Białorusi, próbował wymusić przejście muzułmańskich migrantów na granicy białorusko-polskiej w 2021 roku, w przededniu inwazji na Ukrainę.
Kolejnym powodem do niepokoju jest potencjalne ujawnienie rosyjskiemu wywiadowi poufnej korespondencji UE i NATO, gdyby trafiła ona w ręce Putina, takiego jak Orbán. W 2013 roku reżim Orbána zezwolił na zakup przez cudzoziemców „obligacji pobytowych” za 300 000 euro. To z kolei dało możliwość zakupu jednej z węgierskich „złotych wiz” za kolejne 60 000 euro, aby uzyskać wjazd do strefy Schengen. Program ten rzekomo pozwalał agentom rosyjskiej Służby Wywiadu Zagranicznego na uzyskanie przykrywki obcego państwa w celu wjazdu do UE. Program wszedł w życie w 2013 roku i zakończył się cztery lata później dopiero po sprzeciwie zgłoszonym przez UE, ale nie wcześniej niż firmy blisko związane z partią Fidesz Orbána zarobiły około 41 milionów euro. Budapeszt, poza tym, wydaje się być regionalnym centrum logistycznym dla rosyjskiego wywiadu, a węgierska agencja bezpieczeństwa narodowego najwyraźniej nie jest przesadnie zaniepokojona dowodami rosyjskiego włamania do jej własnego Ministerstwa Spraw Zagranicznych od 2012 roku.
Co można powiedzieć o tym, gdzie znajdują się Węgry po 13 kolejnych latach autorytarnych rządów pod rządami Orbána? Według Transparency International Węgry są obecnie postrzegane jako kraje o najgorszym wskaźniku korupcji w UE. Nic dziwnego, że Rosja, znana z braku odpowiedzialności rządu, plasuje się nadal znacznie niżej niż Węgry, z jednym z najniższych wyników w Europie Wschodniej. Zmiany konstytucyjne Orbána z 2011 roku scentralizowały władzę wykonawczą, osłabiły Trybunał Konstytucyjny, zmniejszając jego autorytet nad władzą wykonawczą rządu, ograniczyły wolności obywatelskie, ograniczyły wolność słowa i, w szczególności, stłumiły niezależną prasę.
Przerażający przykład autorytarnego przywództwa ujawnił się w niewłaściwym zarządzaniu pandemią COVID-19, kiedy po początkowym zignorowaniu problemu, skłonność Orbána do braku przejrzystości pozwoliła mu podważyć właściwy proces monitorowania rozprzestrzeniania się choroby. W ten sposób utrudnił on możliwość oceny skuteczności wymogów regulacyjnych w zakresie ochrony zdrowia i zasobów opieki zdrowotnej potrzebnych do opanowania narastającego kryzysu. Następnie udało mu się wykorzystać tę sytuację , rekrutując wieloletniego przyjaciela i byłego instalatora rur gazowych i wodociągowych, Lorinca Mészárosa, jako osobę trzecią, aby przejął zamówienie respiratorów, zestawów testowych i maszyn do produkcji masek z Chin, które miałyby wesprzeć wysiłki na rzecz zwalczania pandemii. Partia Fidesz zgłosiła koszt tych niezbędnych artykułów w wysokości 210 milionów forintów (684 000 USD), podczas gdy sąsiednie kraje zdołały zapłacić jedynie równowartość 21 milionów forintów, kupując z tego samego źródła. Stało się to w kontekście przekazania przez Unię Europejską znacznych środków finansowych Węgrom na wsparcie gospodarki tego kraju w czasie pandemii i niezbędnych zakupów, które były niezbędne do jej zwalczania.
Co gorsza, testy na COVID-19 miały być wykonywane tylko wtedy, gdy objawy kliniczne były już niepodważalne, co uniemożliwiało rzetelne oszacowanie rzeczywistej liczby zakażonych i dalsze rozprzestrzenianie się choroby. Podczas gdy Centrum Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) szacowało, że umrze jedynie od 0,5% do 1% zakażonych, w konsekwencji podawane przez Węgry liczby wskazywały, że umiera od 5% do 50% zakażonych. Kiedy pandemia stała się większym zagrożeniem, niż się spodziewano, kontrolowany przez Fidesz parlament Orbána zagłosował za uchwaleniem ustawy o stanie wyjątkowym, pozwalającej mu rządzić dekretami. Podobnie jak w przypadku Putina, pandemia była postrzegana jako łatwa droga do dalszej konsolidacji władzy. Dało to Orbánowi prawo do zawieszenia parlamentu, jeśli uznał to za konieczne, oraz do uwięzienia każdego, kto rozpowszechniał informacje uznane przez reżim za fałszywe. Ponadto dało to Orbánowi możliwość wprowadzenia ograniczeń w udzielaniu azylu, ingerowania w działalność niezależnych mediów, dyskryminacji społeczności LGBTQ i podważania praw kobiet. Nowe prawo zostało uchwalone 2,5 miesiąca później, kończąc stan wyjątkowy, ale jednocześnie dając rządowi możliwość ponownego wprowadzenia rządów dekretem w przypadku ogłoszenia stanu zagrożenia zdrowia publicznego. Niejasność przepisów naturalnie zwiększyła ryzyko nadużyć władzy i nadużyć władzy ze strony rządu.
Wraz ze wzrostem liczby przypadków COVID, czego można było się spodziewać przy braku odpowiedniego monitorowania pandemii, Orbán zamknął granice Węgier we wrześniu 2020 r., powołując się na zakażenie zagraniczne jako przyczynę, zamiast przyznać się do własnego złego zarządzania sytuacją. Czyniąc to, stłumił przemysł turystyczny , który szczególnie korzystał na Budapeszcie, z niewielkiego powodu innego niż być może ukaranie jego burmistrza, Gergely'ego Karacsony'ego. W 2019 r. Karacsony niespodziewanie pokonał urzędującego polityka Fideszu w wyścigu o stanowisko burmistrza, pokonując metody zwyczajowo stosowane przez Fidesz w celu zapewnienia sobie stałego wpływu na stolicę. Zamknięcie granic służyło również pragnieniu Orbána, aby ponownie ograniczyć azyl dla cudzoziemców na Węgrzech, ponownie omijając rządy prawa ustanowione przez UE.
Plan Orbána, mający na celu zwiększenie kontroli rządu nad gospodarką, obejmował znaczną nacjonalizację sektora bankowego, co wywołało widmo politycznie uwarunkowanych praktyk pożyczkowych, korzystnych dla partii rządzącej. Takie rozwiązania zazwyczaj pomijają właściwe procedury regulacyjne, co prowadzi do jawnej i nawykowej korupcji. UE zainwestowała znaczne środki w ożywienie podupadających gospodarek krajów Europy Wschodniej, aby stworzyć samonapędzające się przedsiębiorstwa zdolne do konkurowania w regionie i na świecie. Niestety, działania te otworzyły możliwości dla skorumpowanego reżimu, takiego jak rządy Orbána, aby przeznaczać środki na poprawę własnej sytuacji oraz sytuacji swoich członków i lojalnych zwolenników, zamiast zapewnić znaczący, ciągły wzrost gospodarczy w kraju. Tak było na Węgrzech pod rządami Orbána, gdzie prawie 70% wzrostu PKB pochodziło z funduszy UE.
Reżim w szczególny sposób wykorzystywał projekty infrastrukturalne, zawyżając ceny materiałów i wynagrodzeń pracowników, aby defraudować od UE 30% do 40% otrzymanych pieniędzy. Ponownie pojawia się nazwisko Lorinca Mészárosa, bliskiego przyjaciela Orbána, jako szczęśliwego beneficjenta. Były instalator rurociągów przekształcił się w właściciela firmy budowlanej i uzyskał prawa do 486 miliardów forintów (2,43 miliarda dolarów) kontraktów publicznych w latach 2010–2017, z czego 83% pochodziło z UE.
Rok 2018 był przełomowym rokiem w historii Mészárosa, kiedy to przyznano kontrakty o wartości ponad 245 miliardów forintów (906 milionów dolarów), z czego ponad 90% pochodziło ze środków UE. Dla porównania, od większych i znacznie bardziej doświadczonych wykonawców w Europie Zachodniej, oferujących takie same możliwości, oczekiwano by zarobków rzędu 300 milionów forintów. Z pensją wynoszącą 30 miliardów forintów (84 miliony dolarów) rocznie w ciągu dekady, Mészáros stał się jednym z dwóch najbogatszych ludzi na Węgrzech. Firma należąca do jego potomka również otrzymała kontrakty na projekty infrastruktury publicznej, w tym jeden bez przetargu od fundacji piłkarskiej kierowanej przez samego Mészárosa. Poza tym firma odniosła niezwykły, niektórzy powiedzieliby, nienaturalny sukces, wygrywając przetargi publiczne o dużej wartości, osiągając dzienny zysk przekraczający 3000 euro.
Zięć Orbána, István Tiborcz, współwłaściciel firmy specjalizującej się w technologii oświetlenia ulicznego (Elios Innovativ Zrt), został w 2016 roku objęty dochodzeniem prowadzonym przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) w związku z szeregiem nieprawidłowości i „konfliktem interesów” w umowach na 35 projektów oświetlenia publicznego finansowanych przez UE. W kilku z tych projektów, przyznanych w latach 2011–2015, wyłoniono tylko jednego oferenta, a oferty najwyraźniej zostały zaaranżowane w sposób umożliwiający firmie wygraną. UE kontynuowała dochodzenie po tym, jak same Węgry wycofały swoje dochodzenie, pomimo że raport OLAF-u zawierał mocne dowody na „nieprawidłowości o charakterze oszustwa” związane z niewłaściwym wykorzystaniem funduszy UE.

Nikt nie zasługuje na powszechne potępienie, a tym bardziej na oskarżenie karne, niż Władimir Putin. Kilku członków jego reżimu, w tym rosyjscy wojskowi, faktyczni pogwałciciele konwencji wojennych i sprawcy okrucieństw na Ukrainie i w Syrii, zasługuje na podobne rozliczenie, jakiego dokonał Międzynarodowy Trybunał Wojskowy w procesach norymberskich w latach 1945-1946. Poza Rosją, kraje, które obecnie również znajdują się pod de facto autorytarnym przywództwem i które poparły przedsięwzięcie Putina, dowodzą, że są do niego podobne, zarówno w swoim postępowaniu na arenie wewnętrznej, jak i w działaniach geopolitycznych. Równie wymowna jest atrakcyjność niektórych ruchów populistycznych w innych miejscach, w tym w USA, Kanadzie i Europie, które zafascynowały się atrybutami autorytarnych rządów. Ich argumenty stwarzają iluzję, że wszechmocna, centralna władza wykonawcza ma większe możliwości rozwiązywania wspólnych problemów społecznych z większą i szybszą skutecznością. Część z tego może być prawdą, ale na pewno nie wszystko, a dalsza droga rzadko kiedy ostatecznie dobrze wróży danemu społeczeństwu czy narodowi.

Bolszewicka Rosja, która w latach 20. i 30. XX wieku pogrążyła się w wypaczonej wersji rządów komunistycznych, uległa stalinowskiej dyktaturze i nie radziła sobie wiele lepiej pod rządami sowieckimi aż do nieuchronnego upadku Związku Radzieckiego w 1991 roku. Fascynacja komunizmem stała się widoczna nie tylko w Chinach, ale na całym Zachodzie, w tym w USA, gdzie Walter Duranty z „New York Timesa” relacjonował sukces Stalina, podczas gdy rządzona przez Sowietów Ukraina cierpiała w latach 1932–1933 z powodu głodu, który zabił miliony ludzi. I tak właśnie było z włoskim Benito Mussolinim i jego faszystowskim stronnictwem w latach 20. i 30. XX wieku, kiedy to początkowo wprowadził zmiany, które zdawały się zapewniać to, co obiecywały nastroje populistyczne. Włochy ostatecznie sprzymierzyły się z nazistowskimi Niemcami i wkroczyły w otchłań II wojny światowej. Jego odwet nastąpił wraz z publiczną egzekucją Mussoliniego w 1945 roku. Lata dwudzieste i trzydzieste XX wieku to również czas, gdy Niemcy pogrążone były w nacjonalistycznym ruchu populistycznym, podsycającym społeczne żale, na które – jak się wydawało – istniało gotowe rozwiązanie w nazistowskiej doktrynie Hitlera. W podobny sposób ideologia nazistowska zapoczątkowała ruchy w USA i Wielkiej Brytanii , umacniając przekonanie, że autorytarne ideały obiecują lepsze rezultaty niż te, które zapewniał dany naród w swojej obecnej sytuacji.
Minęło sto lat od początków wspomnianych nieszczęsnych ruchów politycznych, a my dotarliśmy do kolejnej wojny w Europie, wywołanej przez kolejnego rosyjskiego autorytarnego władcę, który jest produktem wcześniejszej sowieckiej złośliwości. Retoryka pełna nienawiści, korupcja, dezinformacja, zdrada, wojowniczość i śmierć podążają śladem tych reżimów, które utrzymują się u władzy zbyt długo, wystarczająco długo, by powstrzymać obietnicę lepszego życia dla przyszłych pokoleń. Pragnienie Viktora Orbána, by grać Zachodem, stając po stronie Wschodu, jest aż nazbyt oczywiste i zmusi jego naród do uzależnienia się od jeszcze bardziej skorumpowanego reżimu rosyjskiego, który ostatecznie nie będzie miał względu na jego dobrobyt.
Copyright @Kost Elisevich, MD, PhD 2024. Wszelkie prawa zastrzeżone. Wszelkie nielegalne powielanie tych treści będzie skutkować natychmiastowym podjęciem kroków prawnych.