Λανθασμένες κρίσεις για τον πόλεμο στην Ευρώπη

Ο πόλεμος είναι κυρίως ένας κατάλογος λαθών. – Ουίνστον Τσώρτσιλ, 1950

Μια πρόσφατη ανησυχητική εξέλιξη έχει έρθει στην προσοχή του κοινού σχετικά με την πίεση που ασκούν οι Ηνωμένες Πολιτείες (ΗΠΑ) στην Ουκρανία για να τερματίσει τη στόχευση ρωσικών διυλιστηρίων πετρελαίου, αποθηκών και λιμενικών εγκαταστάσεων σε απάντηση στην εισβολή της Ρωσίας και τις αδιάκοπες επιθέσεις της σε πολιτικές υποδομές. Οι παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου έχουν αυξηθεί προς τα πάνω στο 15% αυτή τη στιγμή και ενδέχεται να επηρεάσουν τις τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του έτους, κλιμακώνοντας τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό ως μια ακόμη συνέπεια της ρωσικής κακοδιοίκησης. Τελικά, η παράταση αυτής της σύγκρουσης με τη λήψη αποφάσεων στη Δύση που δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες δεν προσφέρει στην Ουκρανία ή στον κόσμο κάποια υπόσχεση για ένα αποφασιστικό συμπέρασμα με την αποκατάσταση ενός κυρίαρχου έθνους.

Ρωσική πυραυλική επίθεση τον Ιανουάριο του 2024 που κατέστρεψε ένα πολυώροφο κτίριο στο κέντρο του Κιέβου. Φωτογραφία: Review News

Η τακτική της Ουκρανίας να επιτίθεται στη ρωσική πετρελαϊκή βιομηχανία χρησιμοποιώντας drones έχει καταστρέψει περίπου το 12% της παραγωγικής ικανότητας της Ρωσίας. Για να το θέσουμε αυτό στο σωστό πλαίσιο, η Ρωσία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τομέα των ορυκτών καυσίμων για να πληρώσει έως και το ένα τρίτο του πολεμικού προϋπολογισμού της για το 2024. Μέχρι το τέλος του 2023, τα έσοδά της από πετρέλαιο και φυσικό αέριο είχαν ήδη μειωθεί κατά 24% λόγω του ανώτατου ορίου τιμών που επιβλήθηκε στο ρωσικό αργό πετρέλαιο από τις ΗΠΑ και την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ). Οι κυρώσεις που επιβλήθηκαν στη Ρωσία για τον περιορισμό των κερδών που παράγονται από τις κύριες εξαγωγές της λειτούργησαν σε κάποιο βαθμό μειώνοντας τα φορολογικά της έσοδα κατά περισσότερο από 40% ενόψει του τρίτου τριμήνου του 2023.

Όπως ήταν αναμενόμενο, το Κρεμλίνο, μέσω τεχνασμάτων, κατάφερε να παρακάμψει ορισμένους από τους επιβληθέντες περιορισμούς, αυξάνοντας έτσι τα κέρδη του πάνω από αυτά που επιβλήθηκαν από το ανώτατο όριο. Η αποφυγή του ανώτατου ορίου τιμών πετρελαίου, σε συνδυασμό με τις αυξημένες πολεμικές δαπάνες, βοήθησε την οικονομία της Ρωσίας να ανακάμψει από την πτώση του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) κατά 3,5% το τρίτο τρίμηνο του 2022 σε ανάπτυξη 5,5% κατά την ίδια περίοδο το 2023. Η συνολική αύξηση του ΑΕΠ της, ύψους 3,6% για το 2023, φέρεται να ξεπέρασε αυτή τόσο των ΗΠΑ όσο και της Ευρώπης. Κατά συνέπεια, οι ΗΠΑ και ο σύμμαχός τους διεθνής συνασπισμός ενίσχυσαν την επιβολή του ανώτατου ορίου τιμών, αυξάνοντας παράλληλα το κόστος πώλησης του πετρελαίου επιβάλλοντας περαιτέρω κυρώσεις στα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν πετρέλαιο πάνω από το ανώτατο όριο. Σε απάντηση, μέχρι τον Ιανουάριο του 2024, η Ινδία σταμάτησε να λαμβάνει αποστολές ρωσικού αργού πετρελαίου, αφού είχε αυξήσει τις εισαγωγές κατά 40% το 2022-2023.

Με την πάροδο των ετών, η Κίνα έχει καταφέρει να εξοικονομήσει σημαντικά χρηματικά ποσά αγοράζοντας αργό πετρέλαιο που υπόκειται σε κυρώσεις τόσο από το Ιράν όσο και από τη Ρωσία, πληρώνοντας με γιουάν αντί για δολάριο ΗΠΑ και μεταφέροντας το πετρέλαιο με δεξαμενόπλοια που λειτουργούν εκτός των ναυτιλιακών κανονισμών. Πιο πρόσφατα, η ροή μετρητών προς τη Ρωσία έχει καθυστερήσει σημαντικά, καθώς οι κινεζικές τράπεζες αναγκάστηκαν να συμμορφωθούν με τις νέες δυτικές κυρώσεις. Το ίδιο ισχύει και για τις τράπεζες στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ), όπου έχουν ανασταλεί ορισμένοι λογαριασμοί που συνδέονται με το ρωσικό εμπόριο. Παρόμοιες παρατεταμένες διαδικασίες τραπεζικών πληρωμών, που διαρκούν μήνες, έχουν τεθεί σε ισχύ τόσο στα ΗΑΕ όσο και στην Τουρκία, δημιουργώντας σημαντική δυσκολία στην εξισορρόπηση λογαριασμών στη Ρωσία.

Ο πόλεμος στην Ευρώπη έχει φτάσει σε κρίσιμο στάδιο, λόγω διαφόρων παραγόντων, οι οποίοι, μεταξύ άλλων, μπορούν να αποδοθούν στην αμφιταλάντευση των μελών του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος και του Προέδρου τους στη Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ. Υπήρξε επίσης καθυστέρηση στην προμήθεια, ακόμη και άρνηση παράδοσης συγκεκριμένων στρατηγικών πυρομαχικών που απαιτούνται για να διεξάγει η Ουκρανία αποφασιστικά τον πόλεμο από την αρχή. Η τελευταία κατάφερε μόνο να δημιουργήσει ένα τελικό αδιέξοδο στο μέτωπο και υπονόμευσε σοβαρά την μεταγενέστερη ουκρανική αντεπίθεση του 2023. Η αξιοσημείωτη έλλειψη αποτελεσματικού πυροβολικού μεγάλου βεληνεκούς και η απόλυτη έλλειψη αεροπορικής υπεροχής δεν ήταν συνταγή επιτυχίας, όπως θα επιβεβαίωνε οποιοσδήποτε κατώτερος στρατιωτικός. Ωστόσο, η Δύση παρέμεινε παράλυτη από φόβο για πολύ καιρό για οποιαδήποτε υπόδειξη παροχής τέτοιας δυνατότητας, ώστε να μην αναστατώσει τη Ρωσία. Από την άλλη πλευρά, η Ρωσία δεν είχε κανέναν ενδοιασμό να συνεχίσει αμείωτα τα εγκλήματα πολέμου της στο κυρίαρχο έδαφος της Ουκρανίας, καταστρέφοντας τις πολιτικές υποδομές και στερώντας από τον λαό της επαρκή θέρμανση για τον χειμώνα, καταργώντας τις εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας, ακόμη και ενώ απειλεί τα γειτονικά έθνη για παρέμβαση.

Τα οικονομικά μέτρα που αποσκοπούν στην αποτροπή της πολεμικής προσπάθειας της Ρωσίας έχουν επιβληθεί από την αρχή και θα πρέπει να συνεχιστούν στο μέλλον, αλλά η σωρευτική τους επίδραση στην οικονομία της είναι αργή. Δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι θα επιφέρουν το επιθυμητό αποτέλεσμα με την αμεσότητα της ανθρωπιστικής τραγωδίας που έχει εκτυλιχθεί. Υπάρχει, για παράδειγμα, το ζήτημα της κατάσχεσης των περιουσιακών στοιχείων των ξένων τραπεζών της Ρωσίας και εκείνων αρκετών Ρώσων ολιγαρχών που επιδεικνύουν τον πλούτο τους παγκοσμίως. Η ακραία έκταση της παρατεταμένης νομικής ανησυχίας για την προφανή παράκαμψη των κανονιστικών απαιτήσεων είναι γελοία μπροστά στην απροκάλυπτη ρωσική εγκληματικότητα που εκδηλώνεται εύκολα στα χωριά της Ουκρανίας, για να μην αναφέρουμε τη Συρία και αλλού σε όλο τον κόσμο.

Γιατί λοιπόν η Ουκρανία πρέπει να ανεχτεί αυτές τις φρικαλεότητες και να μην προσπαθήσει να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο με τον τρόπο που θεωρεί πιο αποτελεσματικό; Ελλείψει επαρκούς υποστήριξης που χρειάζεται από αλλού, έχει καταφύγει σε επιθέσεις με τα δικά της κατασκευασμένα όπλα σε έναν στόχο που είναι γνωστό ότι είναι ζωτικής σημασίας για την πολεμική προσπάθεια της Ρωσίας. Η Ουκρανία ήθελε εδώ και πολύ καιρό να απομακρύνει τη ρωσική ευλογιά από το έδαφός της, να ανακτήσει πλήρως τη γη της και να ανοικοδομηθεί. Στόχος της ήταν να τερματίσει την απειλή του ρωσικού ιμπεριαλισμού για την ίδια και τους Ευρωπαίους γείτονές της μακροπρόθεσμα. Στην τρέχουσα δύσκολη κατάσταση με τη μειωμένη στρατιωτική της ικανότητα, η Ουκρανία έχει καινοτομήσει μια προσέγγιση που επιδιώκει να μειώσει τόσο την οικονομική βιωσιμότητα όσο και την ικανότητά της να διεξάγει επιθετικές επιχειρήσεις , στοχεύοντας τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων και τα στρατιωτικά εναέρια μέσα της.

Ουκρανικό drone επιτέθηκε στο διυλιστήριο Lukoil NORSI κοντά στο Νίζνι Νόβγκοροντ, καταστρέφοντας τον καταλυτικό μετατροπέα του. Φωτογραφία: X

Η φυσική ζημιά των διυλιστηρίων θα επιταχύνει τον οικονομικό αντίκτυπο των κυρώσεων με περισσότερους τρόπους από το να εμποδίσει την ικανότητα της Ρωσίας να διατηρήσει τον ρυθμό εξαγωγών πετρελαίου. Τα μέσα με τα οποία μπορεί να επισκευαστεί η ζημιά έχουν γίνει μια άλλη ανησυχία για τη Ρωσία με την έξοδο πολυεθνικών εταιρειών και της μηχανικής τους εμπειρογνωμοσύνης, του εξοπλισμού και των εξαρτημάτων τους. Οι πρόσφατες ανάγκες επισκευής για μια σπασμένη τουρμπίνα σε μια μονάδα παραγωγής βενζίνης στο διυλιστήριο NORSI, το οποίο λειτουργεί η Lukoil, δεν μπορούσαν να καλυφθούν επειδή η εμπειρογνωμοσύνη ανήκε σε μια αμερικανική πολυεθνική εταιρεία πετρελαϊκής μηχανικής, την Honeywell Universal Oil Products, η οποία είχε εγκαταλείψει τη Ρωσία το 2022 μετά την εισβολή της στην Ουκρανία. Το διυλιστήριο NORSI, υπεύθυνο για το 11% της προμήθειας βενζίνης της Ρωσίας, αναγκάστηκε να μειώσει την παραγωγή κατά 40% με κόστος περίπου 100 εκατομμύρια δολάρια το μήνα. Οι παρατεταμένες καθυστερήσεις με τέτοιες επισκευές αναπόφευκτα θα βλάψουν σημαντικά τις αποδόσεις όταν τα 40 μεγαλύτερα ρωσικά διυλιστήρια, όλα με ενσωματωμένη δυτική τεχνολογία και λογισμικό ενσωματωμένα στις λειτουργίες τους, γίνονται όλο και πιο στόχος ουκρανικών drones.

Είναι λάθος να προτείνουμε στην Ουκρανία να σταματήσει τις επιθέσεις της στη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων της Ρωσίας, καθώς αυτό θα προσέθετε μόνο σε εκείνες που έχει ήδη κάνει η Δύση και οι οποίες έχουν συμβάλει στην παράταση αυτού του πολέμου και έχουν οδηγήσει στην καταστροφή της τρέχουσας εισβολής. Είναι προς το συμφέρον της Ουκρανίας να περιορίσει τυχόν περαιτέρω λάθη στο μέλλον.

Οι λανθασμένες κρίσεις του Βλαντιμίρ Πούτιν όσον αφορά την εισβολή του στην Ουκρανία είναι τόσο μνημειώδεις όσο και πολλές, αλλά αυτά είναι θέματα για μελλοντική συζήτηση. Παρά την τόσο σοβαρή αποτυχία, η συνεχιζόμενη κατοχή της εξουσίας από τον Πούτιν είναι περισσότερο μια αντανάκλαση του τι έχει απογίνει η Ρωσία, κάτι που ο λαός της δεν έχει δει πέρα ​​από την προπαγάνδα του για να συνειδητοποιήσει τις συνέπειες του πολέμου και την ντροπή που πρέπει να υποστεί στο μέλλον. Με τη σειρά της, υπάρχουν επίσης πολλά να λογοδοτήσουν εκ μέρους της Δύσης και της διοίκησής της ως απάντηση στην επιθετικότητα του Πούτιν.

Ουκρανική επίθεση με drone στο διυλιστήριο πετρελαίου Kuibyshev κοντά στη Σαμάρα, βορειοανατολικά της Κασπίας Θάλασσας. Φωτογραφία: X

Ανεπαρκής αντίδραση στην προσάρτηση της Κριμαίας από τη Ρωσία το 2014

Είναι αλήθεια ότι, κατά τη στιγμή της αναγκαστικής ρωσικής κατοχής της Κριμαίας το 2014 από παραστρατιωτικές δυνάμεις, οι Ρώσοι αποτελούσαν την πλειοψηφία της εθνοτικής της σύνθεσης, παρά το γεγονός ότι η χερσόνησος ήταν συνεχόμενη με την εδαφική Ουκρανία. Η Κριμαία καταλήφθηκε από τη Ρωσική Αυτοκρατορία υπό την Αικατερίνη Β' το 1783, όταν κατοικούνταν σε μεγάλο βαθμό από Τάταρους, μια τουρκική εθνοτική ομάδα που είχε τότε συμμαχήσει με την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Μια διαδικασία εκκαθάρισης των Τατάρων από την Κριμαία συνεχίστηκε καθ' όλη τη διάρκεια της τσαρικής κυριαρχίας της Ρωσίας και κατά τη σοβιετική της περίοδο, η οποία κορυφώθηκε με την γενοκτονική εκστρατεία απελάσεων και δολοφονιών των Τατάρων από τον Στάλιν μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Το 1954, ο Πρώτος Γραμματέας της Σοβιετικής Ένωσης Νικίτα Χρουστσόφ μεταβίβασε την Κριμαία στην τότε Σοβιετική Ουκρανία ως μέσο εδραίωσης ενός αισθήματος ενότητας με την Ουκρανία και θέσπισης θεμελίων για περαιτέρω εκρωσισμό τόσο της Ουκρανίας όσο και της Κριμαίας. Η Ουκρανία προχώρησε στην προσκληση ταταρικών οικογενειών πίσω στην Κριμαία, έτσι ώστε μέχρι το 1991, 150.000 Τάταροι είχαν επιστρέψει στην πατρίδα τους. Η αναγκαστική προσάρτηση της Κριμαίας από τον Πούτιν το 2014 οδήγησε σε επανέναρξη των διώξεων των Τατάρων με την απαγόρευση του αντιπροσωπευτικού τους σώματος, την εξάλειψη των μέσων ενημέρωσης και πολυάριθμες παραβιάσεις ατομικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Δεν υπάρχει καμία βάση για τον Πούτιν να ανακηρύσσει την Κριμαία «πνευματική ιερή γη» της Ρωσίας, όπως το έθεσε, μπροστά σε μια τέτοια ιστορική εγκληματικότητα και κανένα δικαίωμα να ισχυρίζεται ότι το έδαφος της Κριμαίας είναι κάτι διαφορετικό από αυτό που ήταν πριν από την εισβολή του το 2014. Η επιθυμία του Πούτιν να καταλάβει το έδαφος της ανατολικής Ουκρανίας έχει να κάνει με την ανάγκη του να δημιουργήσει μια χερσαία γέφυρα προς την Κριμαία, ώστε να μπορεί να θεωρηθεί ότι είναι συνεχόμενη με τα ρωσικά κατεχόμενα εδάφη και όχι με την Ουκρανία.

Οι κυρώσεις που επιβλήθηκαν από τις ΗΠΑ και την ΕΕ εκείνη την εποχή ήταν αναποτελεσματικές, ενώ η υλική υποστήριξη προς την Ουκρανία για να αντιταχθεί στην παράνομη κατοχή της Ρωσίας ήταν ανύπαρκτη. Η αντίδραση όχι μόνο έδωσε στον Πούτιν ουσιαστικές επαίνους εντός της Ρωσίας, αλλά ενθάρρυνε την περαιτέρω επέμβασή του στην ανατολική Ουκρανία, όπου οι υποστηριζόμενοι από το Κρεμλίνο αυτονομιστές αντιμετώπισαν τις ουκρανικές δυνάμεις με τη σύγκρουση εκεί να κλιμακώνεται στην άμεση ρωσική εισβολή τον Φεβρουάριο του 2022.

Ο εκβιασμός της Ουκρανίας από την κυβέρνηση Τραμπ για πυρομαχικά

Περισσότερο από ένα απλό λάθος, αυτό το επεισόδιο ισοδυναμούσε με απροκάλυπτη κατάχρηση προεδρικής εξουσίας. Το 2019, ο τότε Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε να χρησιμοποιήσει την μόχλευση της στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία σε αντάλλαγμα για τη διεξαγωγή ερευνών που θα ισχυρίζονταν ψευδώς την εμπλοκή του πολιτικού του αντιπάλου εκείνη την εποχή, του Αντιπροέδρου Τζο Μπάιντεν, σε ένα σχέδιο επηρεασμού της εισαγγελικής δραστηριότητας στην Ουκρανία, προκειμένου να πλουτίσει ο γιος και η οικογένειά του. Αυτή η κατάχρηση εξουσίας οδήγησε στην πρώτη παραπομπή του Τραμπ το 2020, αν και ολόκληρη η υπόθεση που αφορούσε τον Πρόεδρο Μπάιντεν μόλις πρόσφατα έφτασε στο σημείο της απόρριψης λόγω έλλειψης στοιχείων που θα επικύρωζαν την αρχική κατηγορία.

Εκείνη την εποχή, δεν έγινε κατανοητό ότι η Ουκρανία είχε ήδη εμπλακεί σε πόλεμο με Ρώσους πληρεξούσιους στην ανατολική Ουκρανία. Η καθυστέρηση που προκλήθηκε από την παράνομη παρακράτηση μιας στρατιωτικής βοήθειας ύψους σχεδόν 400 εκατομμυρίων δολαρίων, η οποία είχε οριστεί από το Κογκρέσο, εμπόδισε το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ να δαπανήσει τη χρηματοδότηση μέχρι το επόμενο έτος , όταν η πανδημία του κορονοϊού άρχισε να εκδηλώνεται παγκοσμίως. Το επεισόδιο όχι μόνο επηρέασε την επιχειρησιακή και ψυχολογική ετοιμότητα του ουκρανικού στρατού, δίνοντας ώθηση στα εδαφικά κέρδη της Ρωσίας, αλλά έδειξε στον Πούτιν ότι η ηγεσία των ΗΠΑ ήταν έτοιμη να ανταλλάξει την εθνική ασφάλεια με πολιτικό και προσωπικό όφελος. Αυτό, με τη σειρά του, θα τον ενθάρρυνε να προχωρήσει με τα επόμενα σχέδια εισβολής του, τα οποία, ειλικρινά, φαινόταν να αποτελούν ήδη αντικείμενο εξέτασης το 2014, αλλά τελικά έγιναν πραγματικότητα στις αρχές του 2021.

Η «Διαχείριση Κλιμάκωσης» του Πολέμου από την Κυβέρνηση Μπάιντεν

Η κυβέρνηση Μπάιντεν και το Κογκρέσο των ΗΠΑ έχουν παράσχει σημαντική στρατιωτική και ανθρωπιστική βοήθεια στην Ουκρανία από την εποχή της ρωσικής εισβολής το 2022, φαινομενικά, με την προϋπόθεση ότι η επαρκής αμυντική και περιορισμένη επιθετική ικανότητα θα ανάγκαζε τη Ρωσία να εγκαταλείψει τα πολεμικά της σχέδια. Ωστόσο, η αδυναμία παροχής αποτελεσματικού πυροβολικού μεγάλου βεληνεκούς, μαχητικών αεροσκαφών και αεράμυνας κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους του πολέμου, όπως απαιτούσε το στρατιωτικό δόγμα, οδήγησε σε αδιέξοδο στο μέτωπο, προκάλεσε την υποχώρηση της αντεπίθεσης της Ουκρανίας την άνοιξη του 2023 μπροστά σε μια έντονα ενισχυμένη ρωσική αμυντική γραμμή και, το χειρότερο απ' όλα, παρέτεινε την αγωνία του πολέμου για τον άμαχο πληθυσμό της Ουκρανίας. Οι επανειλημμένες ρωσικές απειλές για πυρηνικά αντίποινα φάνηκαν επίσης να παρέχουν στην κυβέρνηση Μπάιντεν, και συγκεκριμένα στον Σύμβουλο Εθνικής Ασφαλείας της, Τζέικ Σάλιβαν, περαιτέρω δικαιολογία για να συνεχίσει την συνεχιζόμενη προειδοποιητική υποστήριξη προς την Ουκρανία. Οι συνέπειες για την προσφυγή της Ρωσίας σε πυρηνικό πόλεμο όχι μόνο θα τεκμηρίωναν το επιχείρημα ότι οι συμβατικές της δυνάμεις δεν είναι στο ύψος των περιστάσεων, αλλά θα την άφηναν εκτεθειμένη στις τρομερές συνέπειες μιας άγνωστης και άμεσης ισχυρής στρατιωτικής απάντησης από την οποία θα μπορούσε να χάσει τα πάντα. Η συνεχιζόμενη επιτυχία της Ρωσίας με την πυρηνική της προπαγάνδα έχει πλέον δημιουργήσει ένα μοτίβο προβλέψιμης συμπεριφοράς που παραλύει περαιτέρω την κυβέρνηση των ΗΠΑ πέρα ​​από τη δική της πολύ εμφανή εγγενή δειλία.

Ο Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας του Λευκού Οίκου των ΗΠΑ, Τζέικ Σάλιβαν, κατά τη διάρκεια επίσκεψης στο Κίεβο τον Μάρτιο του 2024. Φωτογραφία: paparazzza

Η σημερινή αναποτελεσματική Βουλή των Αντιπροσώπων, με την περιορισμένη πλειοψηφία των Ρεπουμπλικανών και έναν αργόστροφο Πρόεδρο, έχει τουλάχιστον καθυστερήσει σημαντικά την πρόταση χρηματοδότησης της πολεμικής προσπάθειας της Ουκρανίας, η οποία εγκρίθηκε από τη Γερουσία σε διακομματική βάση, και αναμφίβολα θα προσπαθήσει να την θέσει σε κίνδυνο περαιτέρω. Η φιλο-Πούτιν παράταξη των Ρεπουμπλικανών, υπό την ηγεσία του Τραμπ, συνεχίζει την επίθεσή της στη λογική, χωρίς καμία διάθεση να εξετάσει τις συνέπειες των ενεργειών της για τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Η απογοήτευση προέρχεται από τη γνώση ότι αυτό το πρόβλημα δεν θα υπήρχε αν η κυβέρνηση Μπάιντεν, όταν ο έλεγχος του Κογκρέσου βρισκόταν ακόμα υπό έλεγχο με Δημοκρατικές πλειοψηφίες τόσο στη Βουλή όσο και στη Γερουσία, είχε αναλάβει δράση πριν από τις εκλογές του 2022. Η έλλειψη αποφασιστικής βοήθειας που δόθηκε στην Ουκρανία από την αρχή επέτρεψε την παράταση του πολέμου, μόνο και μόνο για να μας φέρει στην παρούσα κατάσταση όπου ο Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Μάικλ Τζόνσον έχει ματαιώσει ολόκληρο το εγχείρημα σε σημείο απειλητικής ήττας για την Ουκρανία.

Ο Μάικλ Τζόνσον, Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων υπό την ηγεσία του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, απέρριψε το αίτημα του Προέδρου Μπάιντεν για επείγουσα ψήφιση του νόμου περί χρηματοδότησης της Ουκρανίας. Φωτογραφία: Άντριου Λέιντεν

Επιβολή Κυρώσεων

Η οικονομική πίεση έχει προωθηθεί ως μέσο περιορισμού των προσπαθειών των αδίστακτων εθνών να διεξάγουν πόλεμο και ίσως έχει αποδειχθεί ότι λειτουργεί σε κάποιο βαθμό. Τα μέτρα που επιβλήθηκαν και η αποτελεσματικότητα της εφαρμογής τους φαίνεται να είναι τα απαραίτητα στοιχεία για να είναι αποτελεσματικά. Η Ρωσία ξεκίνησε μια επιθετική εκστρατεία παραπληροφόρησης για να προωθήσει την ιδέα ότι η οικονομία της παρέμεινε ισχυρή απέναντι στις δυτικές κυρώσεις. Η παραπληροφόρηση που διαδόθηκε στα μέσα ενημέρωσης και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ήταν ήδη εμφανής μέσα σε λίγους μήνες από την εισβολή της και συνεχίστηκε αμείωτη. Όλα αυτά έδωσαν την εντύπωση ότι οι επιπτώσεις των κυρώσεων θα μπορούσαν να ξεπεραστούν ακόμη και βραχυπρόθεσμα. Είτε η τελευταία ερμηνεία των τρεχουσών συνθηκών είχε βάση είτε όχι, ο αντίκτυπος των διεθνών κυρώσεων είχε φυσικά ως στόχο να είναι σωρευτικός. Ωστόσο, η ενεργός επιβολή θα είχε βοηθήσει στην επιτάχυνση του αποτελέσματος μαζί με ταχύτερα αντίμετρα για να ξεπεραστούν οι τρόποι με τους οποίους η Ρωσία προσπάθησε να παρακάμψει τους περιορισμούς. Περισσότερες λεπτομέρειες για την οικονομία της Ρωσίας περιγράφονται σε προηγούμενο δοκίμιο για μια καλύτερη επισκόπηση της κατάστασής της. Το ζήτημα της κατάσχεσης των ξένων τραπεζικών περιουσιακών στοιχείων της Ρωσίας και των ολιγαρχών της θεωρείται επίσης ως πρόσθετη ποινή υπό εξέταση και μπορεί να θεωρηθεί ως μια άλλη ανησυχία που έχει κινηθεί πολύ αργά.

Το λάθος που δεν έχει έρθει ακόμα

Για τον Πούτιν, η Κριμαία είναι αυτό που έχει σημασία. Η δημιουργία ενός χερσαίου διαδρόμου προς την Κριμαία μέσω της ανατολικής Ουκρανίας έρχεται σε δεύτερη μοίρα και, φυσικά, η πλήρης υποδούλωση της Ουκρανίας θα ήταν το απόλυτο επίτευγμα για κάποιον με τα αυτοκρατορικά του σχέδια. Το έδαφος της Κριμαίας έχει μεγάλη στρατηγική αξία ως μέσο προβολής της ρωσικής στρατιωτικής ισχύος στη Μεσόγειο Θάλασσα, και συγκεκριμένα στην ανατολική λεκάνη της. Οι στρατιωτικές αεροπορικές βάσεις της και τα τέσσερα βαθιά λιμάνια, η Σεβαστούπολη, η Θεοδοσία, το Κερτς και η Γιάλτα, αποτελούν σημαντικά πλεονεκτήματα που καθιερώνουν για τη Ρωσία μια άμεση παρουσία σε ένα κρίσιμο γεωπολιτικό τοπίο στο σταυροδρόμι της Ευρώπης, της Ασίας και της Αφρικής.

Για την Ουκρανία, αυτό που έχει σημασία είναι η επιστροφή του εδάφους της που περιλαμβάνει την Κριμαία και η διασφάλιση της συνεχιζόμενης κυριαρχίας της. Η επίτευξη αυτών των στόχων απαιτεί όχι μόνο την βίαιη απομάκρυνση των ρωσικών δυνάμεων, αλλά κάτι πολύ πιο ουσιαστικό - την απομάκρυνση μελλοντικών απειλών από τη Ρωσία. Για να συμβεί αυτό, η τρέχουσα σύγκρουση πρέπει να τερματιστεί αποφασιστικά τόσο στρατιωτικά όσο και οικονομικά, ώστε να δοθεί ένδειξη ότι οποιαδήποτε επιστροφή στο πεδίο της μάχης θα ήταν αδύνατη για τη Ρωσία χωρίς να υποστεί περαιτέρω παρακμή.

Η τάση της Ρωσίας για αυταρχική διακυβέρνηση και η μακροχρόνια δέσμευσή της σε ένα εθνικιστικό θέμα που φαίνεται να ενοποιεί τον λαό και τους θεσμούς της γύρω από μια κεντρική αρχή λήψης αποφάσεων θα πρέπει να εγείρει συνεχείς αμφιβολίες για τη μελλοντική της κατεύθυνση. Οι καταστροφικές αποφάσεις των ηγετών της κατά τη διάρκεια του περασμένου αιώνα και τώρα η αμφισβητήσιμη τρέχουσα κατάσταση μαρτυρούν τις τρομερές συνέπειες του να αφήνονται οι αποφάσεις στα χέρια ενός κακόβουλου ή ιδιοτελούς ηγέτη, απρόθυμου να συγκεντρώσει συναίνεση. Τόσο ο Α' όσο και ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος σημαδεύτηκαν από μια προφανή ανικανότητα των ηγετών της Ρωσίας, του Τσάρου Νικολάου Β' και του Ιωσήφ Στάλιν, αντίστοιχα, μόνο και μόνο για να ακολουθηθούν από την άτυχη απόφαση του Λεονίντ Μπρέζνιεφ να εισβάλει στο Αφγανιστάν και την βάναυση παρέμβαση του Πούτιν στην Τσετσενία, τη Γεωργία και τώρα στην Ουκρανία.              

Η αποτροπή οποιασδήποτε επανάληψης της ρωσικής επιθετικότητας είναι κρίσιμη, ελλείψει οποιασδήποτε σοβαρής προσπάθειας από τη Ρωσία να επιφέρει μια αλλαγή στην κυβερνητική εποπτεία, η οποία θα έδειχνε ότι έχει την πρόθεση να καταβάλει μια γνήσια προσπάθεια να αποτελέσει μέρος μιας παγκόσμιας κοινότητας που βασίζεται σε κανόνες. Διαφορετικά, η κατάσταση της Ουκρανίας απαιτεί να γίνει μέλος του Οργανισμού Βορειοατλαντικού Συμφώνου (ΝΑΤΟ) και η Κριμαία να γίνει βάση του ΝΑΤΟ στο πλαίσιο μιας συμφωνίας δανεισμού-μίσθωσης σε μερική αποπληρωμή του βαρέος χρέους που οφείλεται στον οργανισμό για την υποστήριξη που έλαβε για την υπεράσπιση της επικράτειάς της. Για να επιτευχθεί ένας τέτοιος στόχος, απαιτείται θάρρος από την πλευρά των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ να κατανοήσουν την ρεαλπολιτική της στιγμής και να τερματίσουν την απειλή της ρωσικής επιθετικότητας. Διαφορετικά, η ιστορία θα καταγράψει το μνημειώδες σφάλμα του αιώνα.

Πνευματικά δικαιώματα @Kost Elisevich, MD, PhD 2024. Με επιφύλαξη παντός δικαιώματος. Οποιαδήποτε παράνομη αναπαραγωγή αυτού του περιεχομένου θα οδηγήσει σε άμεση νομική δράση.