Ο δρόμος προς ένα καλύτερο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης για την Ουκρανία θα επιτευχθεί καλύτερα με την απομάκρυνση των ρωσικών δυνάμεων από την καθορισμένη κυρίαρχη επικράτειά της. Αλλά πρώτα πρέπει να ξεπεραστεί η απειλή του χειμώνα. Ήδη στον ενδέκατο μήνα της, η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία ξεκίνησε ένα νέο κεφάλαιο με την συνειδητοποίηση ότι η στρατιωτική της εκστρατεία έχει αποτύχει και ο χειμώνας έχει παρεμποδίσει περαιτέρω την πρόοδό της. Μια αλλαγή στρατηγικής έχει πλέον επικεντρωθεί στην τρομοκράτηση ολόκληρου του έθνους υπονομεύοντας τις πολιτικές υποδομές του και απειλώντας τα μέσα επιβίωσής του στο κρύο του χειμώνα. Για ένα έθνος που είναι εδραιωμένο στην επιθυμία του να αναδυθεί τελικά με την κυριαρχία του άθικτη και τη γλώσσα και τον πολιτισμό του να διατηρούνται, η Ουκρανία αντιμετωπίζει μια πικρή μάχη, που φαίνεται να φτάνει μέχρι τέλους.

Η σύγκρουση του περασμένου έτους άφησε το στίγμα της στην Ουκρανία. Μέχρι τις 9 Ιανουαρίου 2023, 6.952 άμαχοι είχαν σκοτωθεί, συμπεριλαμβανομένων 431 παιδιών, με επιπλέον 11.144 αμάχους και 810 παιδιά να έχουν τραυματιστεί. Σχεδόν το ένα τρίτο του πληθυσμού έχει εκτοπιστεί εσωτερικά ή πέρα από τα γειτονικά σύνορα. Οι ζημιές στις υποδομές κατοικιών έχουν ξεπεράσει κατά πολύ την εκτίμηση του Σεπτεμβρίου 2022 των 50,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων (USD), όπως και στις μεταφορές που είχαν οριστεί προηγουμένως στα 35,3 δισεκατομμύρια δολάρια. Ομοίως, μια συγκριτικά μεγαλύτερη καταστροφική εστίαση έχει δοθεί στη βιομηχανία και τις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας τους τελευταίους τέσσερις μήνες, με αποτέλεσμα η εκτίμηση του Σεπτεμβρίου των 41,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων να επισκιάζεται. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί ο τραυματισμός στις ιατρικές υποδομές. Περισσότερες από 1.100 εγκαταστάσεις έχουν υποστεί ζημιές, με 144 να έχουν καταστραφεί, θέτοντας σε κίνδυνο την περίθαλψη όχι μόνο για τους σωματικούς τραυματισμούς του πολέμου, τόσο των πολιτών όσο και των μη πολιτών, αλλά και για όσους έχουν συνεχή προβλήματα υγείας και ψυχικής υγείας. Τα ρωσικά εγκλήματα πολέμου που σχετίζονται με μαζικές εκτελέσεις, βιασμούς, καταναγκαστική πορνεία, απαγωγές παιδιών, αδιάκριτους βομβαρδισμούς και άλλες φρικαλεότητες, που αριθμούν πλέον πάνω από 58.000 περιστατικά σύμφωνα με τον Γενικό Εισαγγελέα της Ουκρανίας, επιδεινώνουν το ψυχολογικό τραύμα που προκαλείται στο έθνος. Ανεξάρτητες αναφορές έχουν επαληθεύσει περισσότερες από 600 περιπτώσεις εγκλημάτων πολέμου, μερικές από τις οποίες περιλαμβάνουν σφαγές εκατοντάδων αμάχων, οι οποίες, συνολικά, ανέρχονται σε χιλιάδες μεμονωμένα εγκλήματα.
Ο χειμώνας φέρνει τη δική του θλίψη με μέσες θερμοκρασίες από τον Δεκέμβριο έως τον Μάρτιο από -4,8°C έως 2°C. Ο πιο κρύος μήνας είναι ο Ιανουάριος, με τις θερμοκρασίες στο Κίεβο να πέφτουν κατά καιρούς έως και -13,5°C. Η επανειλημμένη στόχευση των ενεργειακών υποδομών έχει οδηγήσει σε μειώσεις κατά 50% της συνολικής ικανότητας παραγωγής ενέργειας, με πάνω από το 40% των ενεργειακών εγκαταστάσεων να έχουν υποστεί ζημιές μέχρι σήμερα. Μια δυναμική διαδικασία καταστροφής και αποκατάστασης βρίσκεται σε εξέλιξη, αφήνοντας κατά καιρούς έως και 10.700.000 νοικοκυριά χωρίς ρεύμα για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Με πάνω από 7.000.000 άτομα εσωτερικά εκτοπισμένα, η ίδια η στέγαση έχει γίνει πρόβλημα λόγω έλλειψης στέγης, με αποτέλεσμα τον συνωστισμό σε λιγότερα μέρη.
Πολλές πτυχές της υγείας, οξείες και χρόνιες, επηρεάζονται από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Ο άμεσος πόλεμος ξεκίνησε τον χειμώνα του 2022 και έχει εισέλθει σε έναν ακόμη χειμώνα. Υπάρχουν δύο παθήσεις που σχετίζονται με την υγεία και οι οποίες συνήθως εμφανίζονται τους χειμερινούς μήνες και, ιδιαίτερα υπό συνθήκες πολέμου, μπορούν να επιδεινωθούν. Αυτές είναι οι μεταδοτικές αναπνευστικές ασθένειες και η ψυχική υγεία.

Η εξάπλωση των μεταδοτικών ασθενειών επιδεινώνεται από τις συνθήκες αναγκαστικής στέγασης που αποδίδονται στην σκόπιμη καταστροφή κατοικιών, υπηρεσιών κοινής ωφέλειας και ενεργειακών υποδομών. Η ανησυχία επιδεινώνεται από την έλλειψη κατάλληλων προγραμμάτων ανοσοποίησης λόγω εμποδίων στη διανομή και την έλλειψη ιατρικών εγκαταστάσεων και προσωπικού. Πριν από την εισβολή, το 20% των παιδιών στην Ουκρανία δεν είχαν εμβολιαστεί πλήρως κατά της ιλαράς και το 13% δεν είχε προστασία από τον ιό της πολιομυελίτιδας. Ο τελευταίος ανιχνεύθηκε σε περισσότερα από 20 παιδιά στην Ουκρανία το 2021. Ένα εθνικό πρόγραμμα εμβολιασμού που ξεκίνησε ως απάντηση διακόπηκε από τη ρωσική εισβολή. Η συχνότητα εμφάνισης φυματίωσης αυξάνεται, επηρεάζοντας ιδιαίτερα τα παιδιά. Προσδιορίστηκε μια εκτιμώμενη συχνότητα εμφάνισης 94 κρουσμάτων ανά 10,5 άτομα, αλλά περίπου το ένα τέταρτο των κρουσμάτων παρέμεινε μη ανιχνεύσιμο .
Κατά τη διάρκεια της διετούς περιόδου από τις 3 Ιανουαρίου 2020 έως τις 13 Ιανουαρίου 2023, 5.354.738 κρούσματα COVID-19 με 110.920 θανάτους. Μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου 2022, είχαν χορηγηθεί 31.668.577 δόσεις εμβολίου, αν και λιγότερο από το 35% του γενικού πληθυσμού είχε λάβει τη δεύτερη δόση του. Μια νέα παραλλαγή, η BA.5.2.6, παράγωγο της παραλλαγής BA.5 του Όμικρον, φαίνεται ανθεκτική στην τυπική θεραπεία για την COVID και έχει αυξηθεί κατακόρυφα στην Ουκρανία, αντιπροσωπεύοντας έως και το 10% των κρουσμάτων προς το παρόν. Δυστυχώς, η επιτήρηση των ασθενειών έχει διαταραχθεί. Επιπλέον, οι Ρώσοι δεν ασχολούνται με τα τεστ COVID στις κατεχόμενες περιοχές της Ουκρανίας. Ο αποδεδειγμένα κακός υλικοτεχνικός σχεδιασμός από τον ρωσικό στρατό και η ανίκανη διακυβέρνηση στις αυτονομιστικές περιοχές της ανατολικής Ουκρανίας ενδέχεται να δημιουργήσουν εστίες για την εμφάνιση νέων ανθεκτικών στελεχών όπου η εργαστηριακή υποδομή είναι προβληματική ή απουσιάζει.
Για να επιδεινωθεί η κατάσταση, το αντιεμβολιαστικό κλίμα, ενισχυμένο από την εκτεταμένη παραπληροφόρηση, έχει οδηγήσει σε μείωση των εμβολιασμών στις γειτονικές χώρες όπου οι πρόσφυγες έχουν πλέον εισέλθει μαζικά. Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων έχει συστήσει σε όλους τους Ουκρανούς πρόσφυγες χωρίς αποδεικτικό εμβολιασμού να λάβουν εμβολιαστική κάλυψη για την COVID-19, την ιλαρά και την πολιομυελίτιδα, κατά προτίμηση εντός δύο εβδομάδων από την άφιξή τους.
Η συχνότητα εμφάνισης γρίπης και πνευμονίας είχε αρχίσει να αυξάνεται απότομα το 2019, αλλά φάνηκε να έχει ανασταλεί λόγω της πανδημίας COVID-19. Θα είναι δύσκολο να προβλεφθεί υπό τις τρέχουσες συνθήκες υπερπληθυσμού και μειωμένης υγιεινής. Μόνο 164.939 Ουκρανοί είχαν εμβολιαστεί μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου 2022, ένα όχι και τόσο εκπληκτικό αποτέλεσμα δεδομένης μιας πρόσφατης μελέτης στην οποία το 72,9% των 1.852 Ουκρανών ανέφεραν ότι δεν είχαν εμβολιαστεί ποτέ για τη γρίπη. Το κάπνισμα στην Ουκρανία έχει προκαλέσει περίπου 130.000 θανάτους ετησίως και ενισχύει την περιττή ευαισθησία στην πνευμονία που προκαλείται από τη γρίπη. Η συνήθεια του καπνίσματος έχει μειωθεί τις τελευταίες δύο δεκαετίες, αν και το 31% των Ουκρανών εξακολουθεί να καπνίζει καθημερινά. Ένας νέος νόμος για τον έλεγχο του καπνού υπογράφηκε από τον Πρόεδρο Ζελένσκι τον Ιανουάριο του 2022, αλλά η εφαρμογή του έχει απειληθεί ξανά από τον πόλεμο και το άγχος που σχετίζεται με τη σύγκρουση μπορεί μόνο να επιδεινώσει τη συνήθεια.
Τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) των Ηνωμένων Πολιτειών, μέσω της Παγκόσμιας Ατζέντας για την Ασφάλεια στην Υγεία (GHSA), έχουν συνεργαστεί με την Ουκρανία στις προσπάθειές της για την πρόληψη, την ανίχνευση και την αντιμετώπιση επιδημιών μολυσματικών ασθενειών. Αυτές περιλαμβάνουν την επιτήρηση ασθενειών, τις εργαστηριακές δυνατότητες, τη βιοασφάλεια και τη βιοπροστασία, τις πολιτικές ανοσοποίησης και την ανάπτυξη προσωπικού. Κεντρικό στοιχείο της προσπάθειας επιτήρησης ήταν η δημιουργία ενός Προγράμματος Εκπαίδευσης Επιδημιολογίας Πεδίου (FETP). Η επίτευξη των ικανοτήτων που περιγράφονται από το GHSA και το FETP πρέπει να επιταχυνθεί παρά τη διακοπή του πολέμου, καθώς η εξάπλωση των ασθενειών δεν δίνει σημασία στις ανθρώπινες συγκρούσεις.
Παρόλο που ο τρέχων ανοιχτός πόλεμος, που ξεκίνησε με την εισβολή στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου 2022, έχει αναγνωριστεί ως το πιο σημαντικό κεφάλαιο της σύγκρουσης, οι εχθροπραξίες ξεκίνησαν στην πραγματικότητα το 2014, όταν Ρώσοι στρατιωτικοί διείσδυσαν στην ανατολική Ουκρανία και οχυρώθηκαν με τους αυτονομιστές στην περιοχή. Μέχρι το 2016, 1,5 εκατομμύριο εσωτερικά εκτοπισμένοι (IDPs) υπέφεραν από τις συνέπειες. Μια πανεθνική έρευνα που εξέτασε την ψυχική υγεία 2.203 εσωτερικά εκτοπισμένων εντόπισε μια συχνότητα εμφάνισης διαταραχής μετατραυματικού στρες (PTSD) 32%, κατάθλιψης 22% και άγχους 18%. Δυστυχώς, το 74% που πιθανότατα χρειάστηκε ψυχική υγεία και ψυχοκοινωνική υποστήριξη δεν την έλαβε ποτέ, καταδεικνύοντας ένα σημαντικό κενό θεραπείας που μπορεί μόνο να επιδεινωθεί υπό τις τρέχουσες συνθήκες.
Ο χειμώνας, φυσικά, φέρνει τη δική του εποχική συναισθηματική διαταραχή που επηρεάζει όσους είναι ευάλωτοι με προηγούμενο ιστορικό ψυχικής διαταραχής. Το ίδιο ισχύει και για μια άλλη πτυχή της ψυχικής υγείας που αφορά την ανατολική Ευρώπη, τη διαταραχή χρήσης αλκοόλ. Στην πρώτη μεγάλη μελέτη πληθυσμού για την κατανάλωση αλκοόλ στην Ουκρανία, που δημοσιεύθηκε το 2005, το ποσοστό των βασικών χρηστών ποίκιλλε σημαντικά μεταξύ των περιοχών, αλλά κατά μέσο όρο ήταν 22% (38,7% άνδρες, 8,5% γυναίκες) σε όλη τη χώρα. Το υψηλότερο ποσοστό ήταν στη νοτιοανατολική Ουκρανία, η οποία κατοικούνταν σε μεγάλο βαθμό από Ρώσους μετανάστες της σοβιετικής εποχής. Το ποσοστό, στην πραγματικότητα, ήταν πάνω από 10% υψηλότερο από οποιαδήποτε άλλη περιοχή. Μια εγκάρσια μελέτη 32 περιφερειακών μονάδων ψυχικής υγείας το 2022 έδειξε ότι οι μεγαλύτερες μειώσεις στις εισαγωγές σε νοσοκομεία σημειώθηκαν στις ίδιες περιοχές που κατέχονται επί του παρόντος από τις ρωσικές δυνάμεις. Ίσως ως συνέπεια, οι μονάδες ψυχικής υγείας εκτός των κατεχόμενων περιοχών είδαν τις μεγαλύτερες αυξήσεις στις εισαγωγές που σχετίζονται με «τραύμα πολέμου». Ορισμένες περιοχές είδαν αύξηση έως και 30%. Εξίσου ανησυχητική είναι η μείωση κατά 9,1% του ιατρικού προσωπικού, ιδίως των κλινικών ψυχολόγων, και πάλι σε μεγάλο βαθμό στις ανατολικές περιοχές.
Μια μετα-ανάλυση που δημοσιεύτηκε το 2019 για τις ψυχικές διαταραχές (δηλαδή, κατάθλιψη, άγχος, διπολική διαταραχή, διαταραχή μετατραυματικού στρες, σχιζοφρένεια) μεταξύ των κατοίκων σε ζώνες συγκρούσεων παγκοσμίως κατέδειξε αύξηση 22,1% στη συχνότητα εμφάνισης. Η έλλειψη επαρκούς προσοχής στην ψυχική υγεία στην ανατολική Ουκρανία, ειδικότερα, θα πρέπει να εγείρει ανησυχίες σχετικά με την τρέχουσα κατάσταση της ρωσικής κατοχής, καθώς οι κατακτητές φαίνονται αναίσθητοι στο θέμα. Ένας Οδηγός Ανθρωπιστικής Παρέμβασης του Προγράμματος Δράσης για το Κενό στην Ψυχική Υγεία (mhGAP-HIG) έχει σχεδιαστεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) και την Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR) για να παρέχει κάποια βάση για τη διαχείριση τέτοιων καταστάσεων. Η ψυχολογική υποστήριξη και η συμβουλευτική εξ αποστάσεως μέσω υπηρεσιών τηλεϊατρικής σε μη κατεχόμενες περιοχές της Ουκρανίας και γειτονικές χώρες θα προσέφεραν την απαραίτητη φροντίδα ελλείψει της τυπικής νοσοκομειακής περίθαλψης που παρέχεται. Ομοίως, ο ΠΟΥ έχει παράσχει έναν οδηγό με τίτλο «Βασικές Δεξιότητες σε Καιρούς Άγχους», ο οποίος είναι ενσωματωμένος στην εφαρμογή τους για κινητά «BetterMe». Οι μέθοδοι διαχείρισης του άγχους γίνονται έτσι πολύ πιο προσβάσιμες σε μορφή κινητού.
Μια άλλη συχνά μη συνειδητοποιημένη επίδραση του ψυχικού στρες που προκαλείται από τις συγκρούσεις είναι η συσχέτισή του με τη γνωστική παρακμή και τη συχνότητα εμφάνισης άνοιας μακροπρόθεσμα. Μια πρόσφατη μελέτη των Sulkava et al (2022) σε ενήλικες ηλικίας 25 έως 74 ετών εντόπισε αυξημένο κίνδυνο άνοιας από κάθε αιτία κατά 17% έως 24% με την έκθεση σε σημαντικό στρες που οδηγεί σε κατάθλιψη ή/και άγχος (doi:10.1001/jamanetworkopen.2022.47115). Μια μεγαλύτερη ανησυχία μπορεί να είναι η επίδραση του στρες σε παιδιά που εκτίθενται σε συνεχείς αντιξοότητες, ως μάρτυρες φρικαλεοτήτων και στην εμπειρία της απουσίας υποστήριξης από ενήλικες. Το αποτέλεσμα είναι η διαταραγμένη ανάπτυξη του εγκεφάλου, η γνωστική και συναισθηματική εξασθένηση με αυξήσεις στην ψυχοπαθολογία, συμπεριλαμβανομένης της διαταραχής μετατραυματικού στρες, της δυσλειτουργίας συμπεριφοράς, της κατάθλιψης και των αυτοκτονικών σκέψεων ή συμπεριφορών. Μια μελέτη παιδιών στη Μέση Ανατολή που εκτέθηκαν στο τοξικό στρες του πολέμου, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής εκμετάλλευσης και της απαγωγής, από τους Samara et al (2020) έχει περιγράψει λεπτομερώς πολλά από τα ίδια χαρακτηριστικά και καταστάσεις που βρέθηκαν στη σύγκρουση στην Ουκρανία - έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, οικονομικές ανησυχίες, περιορισμένη ευαισθητοποίηση της κοινότητας, κοινωνικό στίγμα, διαταραχές στις μεταφορές και περιορισμένη δυνατότητα διαλογής. Οι συστάσεις τους απαιτούν ψυχοκοινωνική παρέμβαση που επικεντρώνεται στην ανθεκτικότητα των παιδιών και στις στρατηγικές αντιμετώπισης, στη γονική υποστήριξη και εκπαίδευση. Η βελτίωση των πόρων ψυχικής υγείας θα πρέπει να περιλαμβάνει την εκπαίδευση παραϊατρικών και επαγγελματιών πρώτης γραμμής, κινητούς πόρους ψυχικής υγείας και ψηφιακές τεχνολογίες. Τα σχέδια ανάπτυξης για την υγειονομική περίθαλψη πρέπει να περιλαμβάνουν ολοκληρωμένες υπηρεσίες ψυχικής υγείας.
Αναγνωρίζοντας την ανάγκη για υποστήριξη ψυχικής υγείας στα πρώτα στάδια της τρέχουσας εθνικής κρίσης και προβλέποντας την ανάγκη αποτροπής πιο σοβαρών ψυχιατρικών συνεπειών αργότερα, η Πρώτη Κυρία της Ουκρανίας, Olena Zelenska, με την υποστήριξη του Περιφερειακού Διευθυντή του ΠΟΥ για την Ευρώπη, Hans Kluge, και του Υπουργού Υγείας της Ουκρανίας, Victor Lyashko, ξεκίνησε το Εθνικό Πρόγραμμα Ψυχικής Υγείας και Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης στην Ουκρανία τον Μάιο του 2022. Το πρόγραμμα ξεκίνησε με έλεγχο του υπάρχοντος συστήματος φροντίδας και θα δημιουργήσει ένα μοντέλο υπηρεσιών που θα ελεγχθεί με ένα πιλοτικό έργο. Σκοπός του είναι να αντιμετωπίσει το ευρύτερο φάσμα της κοινωνίας, από την παιδική ηλικία έως τους ηλικιωμένους, το στρατιωτικό προσωπικό, όσους έχουν χάσει αγαπημένα τους πρόσωπα, τα σπίτια τους και το μέλλον που είχαν προβλέψει για τον εαυτό τους. Η εμπειρογνωμοσύνη και τα πρωτόκολλα που έχουν αναπτυχθεί από τον αμερικανικό στρατό θα κοινοποιηθούν για ταχεία εφαρμογή. Το σύστημα θα είναι, εν μέρει, μοναδικό για την ίδια την Ουκρανία, βασισμένο στις δικές της εμπειρίες, αλλά θα περιλαμβάνει διεθνή στοιχεία ιδανικά για τις περιστάσεις. Στόχος θα είναι να διασφαλιστεί ότι «η ψυχολογική βοήθεια θα γίνει τόσο κοινή και προσβάσιμη όσο η τακτική ιατρική βοήθεια και θα επουλώσει τις ψυχολογικές πληγές των Ουκρανών από τον πόλεμο».
Ένα άλλο σημείο που πρέπει να τονιστεί εδώ αφορά τον αντίκτυπο του πολέμου στην Ουκρανία στην ψυχική υγεία των ανθρώπων που ζουν στις γειτονικές χώρες της ανατολικής και κεντρικής Ευρώπης. Οι Riad et al (2022) πραγματοποίησαν μια αξιολόγηση της ψυχικής υγείας εφήβων και νεαρών ενηλίκων στην κεντρική Ευρώπη, και συγκεκριμένα φοιτητών πανεπιστημίων στην Τσεχική Δημοκρατία. Μέτρια έως σοβαρά επίπεδα άγχους και κατάθλιψης παρατηρήθηκαν στο 34% και 40,7% των 591 συμμετεχόντων, αντίστοιχα. Υψηλότερες βαθμολογίες παρατηρήθηκαν μεταξύ των γυναικών, εκείνων που παρακολουθούσαν πιο έντονα τα νέα και εκείνων με μεγαλύτερη συχνότητα χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Οι ψυχολογικές διαταραχές που προκύπτουν από αυτές τις εμπειρίες θα αποτελέσουν αιτία μεγαλύτερης επαγρύπνησης αλλού.
Τα τελευταία χρόνια έχουν σημειωθεί αξιοσημείωτα βήματα για τη διόρθωση των προβλημάτων υγειονομικής περίθαλψης του παρελθόντος, αλλά πολλά απομένουν ακόμη, ιδίως ενόψει των οπισθοδρομήσεων που υπέστη η παρούσα σύγκρουση. Από τη θετική πλευρά, τα επιταχυνόμενα και στοχευμένα σχέδια όχι μόνο για την ανοικοδόμηση αλλά και για τον εκσυγχρονισμό της παροχής υγειονομικής περίθαλψης εντός της χώρας θα επιτρέψουν στην Ουκρανία τη δημιουργία ενός μοντέλου που ενσωματώνει τις ιδανικές πρακτικές που έχουν προσδιοριστεί από άλλα έθνη με τη δική της αξιολόγηση εμπειριών. Μερικά από αυτά βρίσκονταν σε εξέλιξη πριν από την εισβολή και άλλα επιταχύνθηκαν από πιο επείγουσες ανάγκες που προέκυψαν από τη σύγκρουση.
Ο χειμώνας είναι πλέον κοντά και η αβεβαιότητα του πολέμου επιμένει. Οι τρέχουσες ανησυχίες πρέπει να ληφθούν υπόψη. Η αεράμυνα έχει γίνει ένα σημαντικό στοιχείο της υγειονομικής περίθαλψης για την πρόληψη περαιτέρω ζημιών στις ενεργειακές υποδομές και στις κατοικημένες περιοχές. Η παροχή προσωρινών προκατασκευασμένων κατοικιών θα μετριάσει ορισμένους από τους φόβους σχετικά με την εξάπλωση μολυσματικών ασθενειών και θα προσφέρει παρηγοριά σε πολλούς απόρους. Η προσεκτική παρακολούθηση των ασθενειών και των δημογραφικών τάσεων θα παράσχει τα απαραίτητα δεδομένα για την πρόβλεψη της εξάπλωσης των ασθενειών ή τον εντοπισμό ενός εξέχοντος περιφερειακού μοτίβου ασθενειών.
Απαιτείται ένα αποφασιστικό τέλος στον πόλεμο με την ανασύσταση της Ουκρανίας όπως ήταν πριν από το 2014, ώστε να μπορέσει να συνεχίσει την πορεία της προς ένα ενιαίο σχέδιο υγειονομικής περίθαλψης που θα προσφέρει στον λαό της το είδος της ευημερίας για την οποία έχει αγωνιστεί.
Πνευματικά δικαιώματα @Kost Elisevich, MD, PhD, 2023. Με επιφύλαξη παντός δικαιώματος. Οποιαδήποτε παράνομη αναπαραγωγή αυτού του περιεχομένου θα οδηγήσει σε άμεση νομική δράση.
Αυτό είναι εξαιρετικά καλογραμμένο και τόσο λυπηρό. Υπάρχει κάτι που μπορεί να κάνει ο μέσος πολίτης για να βοηθήσει; Πώς μπορούμε να βρούμε Ουκρανούς πολίτες που μετακόμισαν εδώ και χρειάζονται τα πάντα;
Καλές σκέψεις, Jan. Ο οργανισμός United24, μια πρωτοβουλία που δημιουργήθηκε από τον Πρόεδρο Ζελένσκι, καθώς και το Ουκρανικό Πολιτιστικό Κέντρο τοπικά στο Γουόρεν του Μίσιγκαν, αποτελούν καλές πηγές. Μείνετε συντονισμένοι στο ιστολόγιο και μοιραστείτε τα σχόλιά σας. — Kost
https://u24.gov.ua/
https://www.uccwarren.com/